Nhiá»u chuyên gia nháºn định việc giá dầu thế giá»›i giảm sâu và vẫn Ä‘ang tiếp tục giảm sẽ tác động mạnh đến kinh tế trong nước theo hướng thiệt nhiá»u hÆ¡n lợi.

Khai thác dầu khí trên vùng biển Việt Nam - Ảnh: Thanh Hải
Giá dầu trên thế giá»›i Ä‘ã liên tiếp giảm trong những ngày qua. Cụ thể, ngày 2.10 giá dầu WTI (giao sau tại New York, Mỹ) là 89,67 USD/thùng; giá dầu brent (tại London, Anh) là 93,33 USD/thùng. Äến ngày 5.11, giá dầu WTI ở Mỹ 77,19 USD/thùng; dầu brent ở London 82,82 USD/thùng; ngày 27.11 dầu WTI ở Mỹ 68,9 USD/thùng, dầu brent ở London 72,58 USD/thùng và phiên giao dịch sáng 29.11 dầu WTI tại Mỹ còn 65,69 USD/thùng, dầu brent tại London còn 70 USD/thùng.
Thu ngân sách giảm, bá»™i chi tăng lên
| |  | Theo tính toán cá»§a chúng tôi, XK dầu thô đạt giá 100 USD/thùng má»›i cân đối được xuất - nháºp. Vì nguồn thu từ XK dầu thô giảm sẽ khiến ngân sách nước ta giảm và bá»™i chi ngân sách tăng lên. Hiện nay, XK dầu thô Ä‘óng góp khoảng 10% ngân sách VN |  | | TS Ngô Trí Long, chuyên gia kinh tế | | |
TS Ngô Trí Long, chuyên gia kinh tế, nháºn định giá dầu thế giá»›i sẽ còn tiếp tục giảm do nguồn cung và cả các vấn đỠliên quan đến chính trị. Hiện tại, giá dầu trên thế giá»›i giảm xuống mức thấp nhất trong vòng 4 năm qua, tương đương vá»›i mức giảm 30% so vá»›i trước. Việc này chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách vì kim ngạch xuất khẩu (XK) cá»§a cả nước sẽ giảm. "Theo tính toán cá»§a chúng tôi, XK dầu thô đạt giá 100 USD/thùng má»›i cân đối được xuất - nháºp. Vì nguồn thu từ XK dầu thô giảm sẽ khiến ngân sách nước ta giảm và bá»™i chi ngân sách tăng lên. Hiện nay, XK dầu thô Ä‘óng góp khoảng 10% ngân sách VN”, TS Long nói.
Phân tích thêm vá» việc giá xăng dầu thành phẩm giảm, ông Long tính toán má»—i năm VN nháºp khẩu (NK) khoảng 12 triệu tấn xăng dầu, vị chi má»—i ngày cả nước sá» dụng 38 triệu lít. Việc giá dầu thế giá»›i giảm sẽ khiến chi phí đầu vào được kéo xuống, giá hàng hóa qua Ä‘ó cÅ©ng thấp Ä‘i, tạo động lá»±c cho kinh tế phát triển. Nhưng ngược lại, vì giá xăng dầu NK giảm nên thuế NK mà VN thu được từ xăng dầu cÅ©ng giảm theo.
"Vá»›i việc cả nguồn thu thuế NK xăng dầu và nguồn thu từ XK dầu thô Ä‘á»u giảm, tôi cho rằng ngân sách VN sẽ bị ảnh hưởng Ä‘áng kể", ông Long nháºn định.
Thiệt đơn, thiệt kép
| | Giá xăng trong nước sẽ giảm theo thế giá»›i Báo cáo má»›i nhất cá»§a Trung tâm thông tin công nghiệp và thương mại (Bá»™ Công thương) vá» tình hình thị trưá»ng xăng dầu dá»± báo giá xăng dầu sẽ còn tiếp tục giảm theo xu hướng thị trưá»ng thế giá»›i. Mặt bằng giá xăng dầu trong nước Ä‘ã giảm sâu và hiện ở mức rẻ nhất trong vòng 3 năm trở lại Ä‘ây. Thống kê cá»§a trung tâm cho thấy, sau 10 lần Ä‘iá»u chỉnh, giá xăng Ä‘ã giảm tổng cá»™ng 5.390 đồng/lít. Dầu diesel giảm 16 lần vá»›i tổng mức 4.170 đồng/lít, dầu há»a giảm 12 lần, tổng giảm là 3.700 đồng/lít. Má»™t quan chức cá»§a Bá»™ Công thương hôm qua cho biết lần giảm giá xăng dầu gần nhất là 22.11, theo chu kỳ tính giá theo cÆ¡ chế Ä‘iá»u hành giá xăng dầu ban hành theo Nghị định 83/2014/NÄ-CP thì chưa đủ 15 ngày để xem xét, Ä‘iá»u chỉnh giảm giá tiếp. Còn ông Trần Ngá»c Năm, Phó tổng giám đốc Táºp Ä‘oàn xăng dầu VN, nói việc giảm giá xăng dầu xuất phát từ thá»±c tiá»…n diá»…n biến giá xăng dầu thành phẩm trên thị trưá»ng thế giá»›i trong chu kỳ tính giá, phù hợp vá»›i nguyên tắc xác định giá bán tại Nghị định 83/CP và thông tư hướng dẫn thi hành nên doanh nghiệp không tùy ý giảm được. Hà Nguyá»…n | | |
TS Hoàng Thá» Xuân, chuyên gia thương mại, cÅ©ng cho rằng ná»n kinh tế VN sẽ thiệt nhiá»u hÆ¡n là lợi từ việc giá dầu thế giá»›i giảm. Trong Ä‘ó, quan trá»ng là VN luôn cần nguồn ngoại tệ để bù đắp cho các khoản thâm hụt thương mại, nên việc nguồn thu từ XK dầu thô giảm sẽ tác động lá»›n đến cân đối ngoại tệ. Hiện nay, tá»· trá»ng XK dầu thô trong tổng kim ngạch XK cá»§a VN vẫn còn rất lá»›n và Ä‘óng vai trò quan trá»ng. Ngoài ra, VN cÅ©ng Ä‘ang gia nháºp sâu vào ná»n kinh tế thế giá»›i, nên việc giá dầu giảm có thể sẽ kéo theo giảm phát, khiến tăng trưởng toàn cầu cháºm lại, tiêu dùng cÅ©ng suy giảm và chúng ta sẽ chịu các tác động từ tăng trưởng toàn cầu này, nhất là XK hàng hóa. Ông Xuân cÅ©ng lưu ý, khi chi phí sản xuất toàn cầu giảm sẽ khiến hàng hóa rẻ hÆ¡n. Hệ quả là hàng hóa ná»™i địa cá»§a VN phải chịu áp lá»±c lá»›n hÆ¡n từ sản phẩm ngoại nháºp, bởi lâu nay chi phí sản xuất cá»§a VN Ä‘ã rất cao.
Trong khi Ä‘ó, TS Bùi Trinh, chuyên gia kinh tế, lại tá» ý nghi ngá» rằng sản xuất VN sẽ hưởng lợi do giá xăng dầu NK giảm. “Qua nhiá»u đợt giảm giá xăng dầu trong nước vừa qua, tôi thấy tốc độ giảm giá hàng hóa hầu như không Ä‘áng kể. Thế nhưng, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 11 vừa qua do Tổng cục Thống kê công bố lại giảm mạnh nhỠđợt giảm giá xăng dầu má»›i nhất. CÆ¡ quan thống kê công bố CPI vào ngày 25, nhưng tá»›i ngày 20.11 cước váºn tải cÅ©ng chưa giảm bao nhiêu. Như váºy, việc giá xăng dầu giảm liên tục trong thá»i gian qua ở VN không có sức lan tá»a, bởi thị trưá»ng váºn hành không bình thưá»ng”, ông Trinh nhấn mạnh.
Äáng nói là trong lúc giá dầu thô thế giá»›i giảm thì Bá»™ KH-ÄT lại đặt mục tiêu khai thác tăng thêm 1 triệu tấn dầu trong năm nay. “Äể làm gì? Chắc chắn là để làm đẹp con số tăng trưởng kinh tế. Nên nhá»›, việc khai thác dầu thô VN còn phải chia cho Nga 49% trong liên doanh. Vì thế, VN không chỉ mất má»™t khoản tiá»n XK vì giá dầu thô giảm, mà còn phải mất thêm tài nguyên để bù đắp thâm hụt do giá giảm. Ngân sách giảm và tài nguyên mất Ä‘i. Äó là ảnh hưởng lá»›n nhất đến ná»n kinh tế. Việc khai thác dầu thô ồ ạt khi giá dầu thế giá»›i giảm khiến tôi nhá»› đến năm 2009, khi Ä‘ó VN cÅ©ng rÆ¡i vào tình trạng tương tá»± như năm nay. Kết quả là sản lượng dầu tăng 10,3% nhưng giá trị XK chỉ tăng 9,1%. Tóm lại, ná»n kinh tế VN trong hoàn cảnh này là thiệt đơn, thiệt kép. XK giảm ảnh hưởng đến thu ngân sách và giá xăng giảm cÅ©ng không lan tá»a trong ná»n kinh tế”, TS Bùi Trinh phân tích.
Cần giám sát thị trưá»ng chặt chẽ
Theo TS Lê Äăng Doanh, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế T.Ư, giá dầu thế giá»›i giảm sâu tác động hai mặt lên ná»n kinh tế VN: XK chịu thiệt, nhưng NK hưởng lợi, nhất là nhiá»u nguyên phụ liệu NK phục vụ cho sản xuất trong nước sẽ giảm.
Tuy nhiên, để biết rõ ná»n kinh tế VN lợi hay thiệt thì cần có cÆ¡ quan chức năng vào cuá»™c nghiên cứu, nhằm có những Ä‘iá»u chỉnh chính sách kịp thá»i, bởi giá dầu thế giá»›i dá»± báo sẽ còn tiếp tục giảm. Trong Ä‘ó, quan trá»ng là Ä‘iá»u chỉnh thu chi ngân sách theo hướng tăng thu giảm chi. Bên cạnh Ä‘ó, ông Doanh cÅ©ng khuyến cáo các cÆ¡ quan chức năng cần thiết phải giám sát thị trưá»ng má»™t cách chặt chẽ, tránh tình trạng giá xăng dầu liên tục giảm nhưng giá hàng hóa hầu như vẫn giữ nguyên như trong thá»i gian qua.
10 tháng nháºp siêu 510 triệu USD Theo Tổng cục Hải quan, từ tháng 1 - 10.2014, VN XK 7,61 triệu tấn dầu thô, tăng gần 10%, đạt kim ngạch 6,32 tỉ USD so vá»›i 5,95 tỉ USD cùng kỳ năm ngoái. Dầu thô đứng thứ 6 trong nhóm 10 mặt hàng XK lá»›n nhất cá»§a VN, sau Ä‘iện thoại, hàng dệt may, máy tính, giày dép, thá»§y sản. Dầu thô cá»§a VN chá»§ yếu được XK sang Úc (1,96 triệu tấn), Nháºt Bản (1,69 triệu tấn), Malaysia (836.000 tấn)... Äáng chú ý, VN xuất dầu thô qua Trung Quốc tăng tá»›i 92,9% trong 10 tháng qua, đạt 1,33 triệu tấn. XK dầu thô nhiá»u, nhưng VN cÅ©ng nháºp má»™t lượng lá»›n xăng dầu các loại. 10 tháng qua cả nước nháºp 7,33 triệu tấn xăng dầu, trị giá 6,83 tỉ USD, so vá»›i cùng kỳ năm trước tăng 19,4% vá» lượng và 17,8% vá» giá trị. Xăng dầu NK chá»§ yếu có xuất xứ từ Singapore (2,33 triệu tấn, tăng 28,9%), Trung Quốc (1,38 triệu tấn, tăng 33,7%), Äài Loan (1,12 triệu tấn, tăng 4,4%), Hàn Quốc (547.000 tấn, tăng 39%)... Xăng dầu cÅ©ng nằm trong nhóm 10 mặt hàng NK có kim ngạch lá»›n nhất cá»§a VN. Như váºy, vá»›i việc XK 6,32 tỉ USD dầu thô, nhưng phải nháºp 6,83 tỉ USD xăng dầu các loại, VN phải chịu thâm hụt thương mại ở mặt hàng này 510 triệu USD trong 10 tháng qua. |
Nguồn tin: Thanhnien