Áp lực giá xăng dầu tăng cho thấy tạm thời cũng chưa thể lạc quan nhiều về lạm phát, ít nhất là trong ngắn hạn.

Biểu đồ CPI. Nguồn: Bloomberg, tác giả ước tính

Tăng tốc từng tháng, nhưng đà tăng cùng kỳ giảm dần

Các nhận định gần đây đều khá tích cực về phía lạm phát. Có vẻ như nhiều quan điểm đều cho rằng xu hướng tăng của CPI đã chậm lại, và hồ hởi nghĩ về một đợt giảm lãi suất. Nhìn vào đồ thị, có thể thấy xu hướng giảm so với cùng kỳ là khá rõ ràng. Một số mặt hàng lương thực, thực phẩm như gạo, thịt có xu hướng giảm nhờ nguồn cung dồi dào (đối với thịt) hoặc do giá xuất khẩu giảm (đối với gạo, do bị cạnh tranh mạnh). Tuy vậy, từ tháng 1/2012, sau khi loại bỏ yếu tố thời vụ, có thể thấy xu hướng tăng giá đã có vẻ “nhúc nhích” tăng trở lại.

Về xu hướng CPI ngắn hạn, có thể thấy CPI tháng 1 chưa phản ảnh hết xu hướng tăng giá, dù không phải là quá mạnh, trong dịp Tết. Nhìn sang Trung Quốc, do CPI tháng 1 đã phản ánh giá Tết, nên CPI tháng 1 tại Trung Quốc đã quay lại đà tăng so với cùng kỳ, ở mức 4,5%, cao hơn mức tăng 4,1% trong tháng 12. Số liệu tại Trung Quốc cũng cho thấy giá bán buôn thịt lợn thời gian gần đây đang có xu hướng tăng và phải theo dõi thêm.

Như vậy sẽ là hợp lý nếu CPI ở Việt Nam trong tháng 2 có thể sẽ tăng ít nhất tương đương với tháng 1, hoặc có thể cao hơn.

CPI VIệt Nam và Trung Quốc (MoM và YoY). Nguồn: Bloomberg

Với mặt bằng tăng khá cao của CPI trong nửa đầu năm 2011, thì xu hướng giảm của CPI so với cùng kỳ có lẽ sẽ vẫn tiếp tục cho đến tháng 6/2012. Nếu nửa đầu năm nay lạm phát tăng khoảng 6% so với đầu năm, thì đến tháng 6 chỉ số CPI cũng chỉ tăng khoảng 10,5% so với cùng kỳ. Mức tăng này có thể tăng dần, nếu diễn biến giá không được cải thiện hơn (nghĩa là tăng với mức độ thấp hơn nửa đầu năm) trong những tháng cuối năm.

Áp lực trước mắt: Giá bán lẻ xăng dầu

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến việc giá dầu mỏ và sản phẩm xăng dầu tăng mạnh từ cuối năm ngoái, như tình hình tại Iran và Syria xấu đi khá nhanh, FED tiếp tục duy trì một đồng USD yếu với việc cam kết duy trì lãi suất xấp xỉ 0% trong một thời gian dài.

Dưới đây là bảng so sánh giá xăng RON 92, DO và FO tại thị trường Singapore ở các thời điểm tăng giá ngày 29/3/2011, giảm giá 26/8/2011 và hiện tại (13/2/2012).

(Nguồn: Bloomberg)

Do từ ngày 29/3/2011 Petrolimex không còn công bố cách tính cụ thể cho giá cơ sở, mà chỉ công bố giá FOB Singapore để tính giá cơ sở, nên những tính toán dưới đây cho 2 mặt hàng xăng RON 92 và dầu DO 0.05S dựa trên cơ sở giá thế giới do Petrolimex công bố (khá sát mức trung bình 10 ngày tại Singapore), cước vận tải và bảo hiểm tính trên cơ sở tương đương tỷ lệ của mức giá công bố lần cuối ngày 29/3/2011 (cũng là hợp lý vì nếu tính giá vận tải hàng lỏng, clean tanker, trên một số tuyến đuờng lớn xuất phát từ Singapore thì so với tháng 3 năm ngoái mức giá hiện nay cao hơn khá nhiều).

(Nguồn: Petrolimex, Bloomberg, tác giả ước tính)

Như vậy sau khi trích bình ổn giá, mức lỗ hiện tại của trên một lít xăng là 705 đồng và dầu là 331 đồng. Mức này khá thấp so với thông tin mới đây cho rằng các doanh nghiệp hiện đang lỗ 2.500 đồng/lít với xăng và 2.000 đồng một lít với dầu DO.

Nếu không tính mức trích quỹ bình ổn giá, thì theo tính toán của bảng nêu trên thì xăng lỗ 2.245 đồng và dầu lỗ 1.695 đồng, khá gần mức tính toán nói trên.

Như vậy liệu có thể hiểu là hiện tại các doanh nghiệp đã không còn trích quỹ bình ổn giá, nghĩa là số dư của quỹ hiện không còn. Điều này cần có sự thông tin từ phía các đơn vị quản lý Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Nếu số dư của quỹ vẫn còn, và chỉ cần giảm thuế nhập khẩu, thì mức lỗ cũng không còn đáng kể. Nếu ngược lại, có lẽ việc tăng giá là khó tránh khỏi, nếu không có sự điều chỉnh giảm nhanh và mạnh của giá thế giới.

Điều đó cho thấy tạm thời cũng chưa thể lạc quan nhiều về lạm phát, ít nhất là

Nguồn tin: NDHMoney